Erozja szyjki macicy, często nazywana nadżerką, to jedno z najczęstszych schorzeń ginekologicznych u kobiet w wieku rozrodczym. Choć termin ten jest wielu osobom znany, często dochodzi do nieporozumień dotyczących pojęć oraz metod diagnostyki i leczenia tego stanu. Ważne jest prawidłowe rozpoznawanie i leczenie erozji szyjki macicy w Warszawie przy użyciu różnych narzędzi diagnostycznych, takich jak kolposkopia, oraz opracowywanie indywidualnych planów leczenia w oparciu o rodzaj erozji i historię medyczną pacjentki. W Polsce podejście do diagnostyki i leczenia erozji szyjki macicy jest w dużej mierze zgodne ze światowymi standardami, jednak istnieją pewne specyficzne aspekty.
Czym jest erozja (nadżerka) szyjki macicy?
Aby zrozumieć, czym jest erozja szyjki macicy, warto najpierw poznać anatomię tego narządu. Szyjka macicy to dolna część macicy, która łączy ją z pochwą. Błona śluzowa szyjki macicy składa się z dwóch rodzajów nabłonka: wielowarstwowego płaskiego (pokrywającego część pochwową) i jednowarstwowego walcowatego (wyściełającego kanał szyjki). Miejsce ich styku nazywane jest strefą transformacji.
Erozja szyjki macicy jest częstym stanem, który przez wiele lat może nie dawać żadnych objawów. Ważne jest, aby terminowo diagnozować i leczyć nadżerkę, aby zapobiec powikłaniom związanym z tą patologią ginekologiczną.
Prawdziwa erozja szyjki macicy występuje rzadko i jest to obszar błony śluzowej pozbawiony nabłonka z powodu urazu lub procesu zapalnego. Znacznie częściej diagnozuje się nadżerkę rzekomą (pseudoerozję), czyli ektopię – stan, w którym nabłonek walcowaty przemieszcza się na część pochwową szyjki macicy, zastępując nabłonek wielowarstwowy płaski.
Przyczyny powstawania nadżerki szyjki macicy
Nadżerka rzekoma, czyli ektopia, w większości przypadków jest uważana za stan fizjologiczny i nie wymaga leczenia. Należy jednak rozumieć przyczyny powstawania erozji szyjki macicy w celu lepszej diagnostyki i ewentualnego leczenia. Główne przyczyny to:
- Zmiany hormonalne: Wahania poziomu hormonów, zwłaszcza u młodych kobiet i w czasie ciąży, mogą sprzyjać rozwojowi ektopii.
- Infekcje układu moczowo-płciowego: Infekcje, takie jak wirus brodawczaka ludzkiego (HPV) i chlamydioza, mogą powodować stany zapalne i uszkodzenia błony śluzowej szyjki macicy.
- Urazy szyjki macicy: Uszkodzenia powstałe w wyniku zabiegów medycznych, porodów lub intensywnego życia seksualnego mogą przyczynić się do rozwoju prawdziwej erozji.
- Procesy zapalne: Przewlekłe stany zapalne w obrębie dróg rodnych mogą prowadzić do zmian w nabłonku i rozwoju erozji.
Diagnostyka erozji szyjki macicy w Warszawie
Diagnostyka erozji szyjki macicy rozpoczyna się od badania ginekologicznego i pobrania wymazu do badania cytologicznego (testu Pap). W Polsce zaleca się wykonywanie cytologii u wszystkich kobiet po 25. roku życia co 3 lata, a w przypadku obecności czynników ryzyka – co roku. Lekarz może zlecić dodatkowe badania, takie jak kolposkopia lub biopsja, jeśli istnieją podejrzenia dysplazji lub raka szyjki macicy.
Objawy nadżerki szyjki macicy
Erozja szyjki macicy najczęściej przebiega bezobjawowo i jest wykrywana przypadkowo podczas rutynowego badania ginekologicznego. W niektórych przypadkach mogą jednak wystąpić:
- Plamienia lub krwawienia kontaktowe (np. po stosunku płciowym).
- Dyskomfort lub ból podczas współżycia.
- Stan zapalny i upławy z pochwy, wskazujące na proces infekcyjny.
Możliwe powikłania nieleczonej erozji
Nieleczona prawidłowo erozja szyjki macicy może prowadzić do szeregu powikłań. Jednym z najgroźniejszych jest zwiększone ryzyko rozwoju raka szyjki macicy. Proces zapalny wywołany przez nadżerkę może rozprzestrzenić się na inne narządy płciowe, powodując choroby takie jak zapalenie błony śluzowej macicy (endometritis), zapalenie jajowodów (salpingitis) i zapalenie jajników (oophoritis). Ponadto erozja może prowadzić do zaburzeń cyklu miesiączkowego, niepłodności i problemów z donoszeniem ciąży. Dlatego tak ważne są regularne wizyty u ginekologa i stosowanie się do zaleceń lekarza, aby zapobiec tym poważnym konsekwencjom.
Leczenie erozji szyjki macicy
Leczenie erozji szyjki macicy zależy od jej przyczyny i charakteru. W przypadku nadżerki rzekomej (ektopii) leczenie zazwyczaj nie jest konieczne, jeśli pacjentka nie ma żadnych objawów. Wyjątkiem są sytuacje, gdy ektopii towarzyszą procesy zapalne lub krwawienia.
W Polsce w leczeniu erozji szyjki macicy stosuje się następujące metody:
- Terapia farmakologiczna: Stosowanie leków przeciwzapalnych i preparatów wspomagających regenerację błony śluzowej.
- Koagulacja (tzw. wypalanka): Jedna z najczęstszych metod leczenia erozji. Stosuje się elektrokoagulację, krioterapię (wymrażanie) lub koagulację laserową w celu usunięcia zmienionego nabłonka.
- Terapia falami radiowymi: Nowoczesna i małoinwazyjna metoda leczenia, która pozwala uniknąć uszkodzenia otaczających tkanek.
- Interwencja chirurgiczna: W rzadkich przypadkach, przy znacznych uszkodzeniach błony śluzowej i podejrzeniu procesu nowotworowego, może być konieczne leczenie chirurgiczne.
Profilaktyka erozji szyjki macicy
Aby zapobiegać erozji szyjki macicy, ważne jest przestrzeganie zasad higieny intymnej, unikanie przygodnych kontaktów seksualnych oraz terminowe leczenie infekcji układu moczowo-płciowego. Regularne badania ginekologiczne i wykonywanie cytologii pozwalają wykryć chorobę na wczesnym etapie i zapobiec jej rozwojowi.
Nadżerka szyjki macicy a ciąża
Erozja szyjki macicy nie ma negatywnego wpływu na zdolność kobiety do zajścia w ciążę, jej donoszenia i porodu. Leczenie nadżerki w czasie ciąży zazwyczaj nie jest przeprowadzane, chyba że stanowi zagrożenie dla zdrowia matki lub płodu. Po porodzie, jeśli objawy się utrzymują, można wdrożyć odpowiednie leczenie.
Autor:
Anastasiia Serhiienko — ukraińska ginekolog pracująca w Warszawie. Kieruje się zasadami medycyny opartej na dowodach naukowych (EBM), kładąc nacisk na komfort i troskę o pacjentki. Dr Serhiienko posiada międzynarodowe doświadczenie, w tym szkolenia w Harvard Medical School. Prowadzi również blog o zdrowiu kobiecym dla ponad 34 000 obserwujących (Instagram & Facebook) i udziela konsultacji w języku ukraińskim, angielskim, polskim i rosyjskim.
Jeśli podejrzewasz u siebie erozję szyjki macicy lub po prostu chcesz sprawdzić stan swojego zdrowia intymnego, umów się na wizytę w naszej klinice. Doświadczony ginekolog w Warszawie pomoże postawić trafną diagnozę i zaplanować skuteczne leczenie. Zarezerwuj termin konsultacji w Aurora Medical już dziś.